Banda-eilanden

Het hoofdstadje op Banda Neira is klein genoeg om in een ochtend te verkennen, met afbrokkelende Nederlandse herenhuizen, de koloniale kerk en laantjes beschaduwd door nootmuskaat- en amandelbomen. Stop bij het huis waar de onafhankelijkheidsfiguren Hatta en Sjahrir in de jaren 1930 in ballingschap woonden, nu kleine musea. Het is een van de sfeervolste oude stadjes in oostelijk Indonesië, en het kost vrijwel niets om rond te dwalen.

De perfecte vulkaankegel van de Gunung Api rijst recht uit de baai op, en de steile klim naar de top kost ruwweg twee uur over los gesteente. Begin voor zonsopgang om de hitte voor te zijn en het licht over de eilanden en de haven eronder te vangen. Het is een echte klauterpartij, dus draag goede schoenen en neem meer water mee dan je denkt nodig te hebben.

De afgrond net voor Bandanaira en rond de nabijgelegen eilanden is beroemd om gezond koraal, grote scholen vissen en helder water met sterk zicht. Je kunt pal vanaf sommige steigers snorkelen of een bootduik doen naar plekken als de lavastroom, waar koraal over een oude uitbarsting is teruggegroeid. Neem of regel uitrusting vooraf, want de opties op de eilanden zijn beperkt.

Fort Belgica, het gerestaureerde vijfhoekige Nederlandse fort boven het stadje, is het herkenningspunt dat je op elke foto van Banda ziet. Beklim de torens voor een weids uitzicht over de Gunung Api en de baai. Net eronder liggen de oudere ruïnes van Fort Nassau, waar de wrede gebeurtenissen van de nootmuskaatverovering van 1621 zich afspeelden, wat de stille plek een zwaar gevoel geeft.

Run is het kleine, moeilijk bereikbare eiland dat de Nederlanders behielden in ruil voor het opgeven van Manhattan aan de Engelsen, en erop staan is een vreemd stuk geschiedenis dat echt wordt. Het nabijgelegen Ai heeft uitstekend duiken en een ingetogener sfeer. Een lokale boot huren voor een dag om ze te bereiken hangt af van de zeestaat, dus houd je plannen flexibel.

De eilanden produceren nog steeds nootmuskaat en foelie onder gaarden van hoge kanaribomen, en een wandeling door een werkende perkebunan laat zien hoe de specerij wordt verbouwd, gedroogd en gespleten. Kwekers leggen het proces meestal graag uit en verkopen je nootmuskaat, foelie en jam veel goedkoper dan thuis. Het is een rustige, gaarde manier om het landschap aan de geschiedenis te koppelen.

Banda draait op eilandtijd, en sommige van de beste uren hier zijn ongepland: zitten op een guesthouseveranda over het water, kinderen voorbij zien peddelen in kano's, of met lokale mensen kletsen onder het genot van kopi. Er is weinig uitgaansleven en niet veel te kopen, en dat is het punt. Neem een boek mee en laat de dagen zich uitrekken.